Liefde en hoop in tijden van kiescampagnes?
Er groeit al enkele jaren een pijnlijke paradox in onze samenleving: de meeste mensen willen samenwerking en vriendschap, maar ze krijgen vijandigheid en haat. Mensen zijn solidair en willen elkaar helpen, dat zie je dagelijks in vele kleine dingen. Onderzoek geeft aan: 8 op 10 burgers willen zich engageren door samen te werken. Maar in de samenleving vieren polarisering, haat en agressie hoogtij. Hoe zit dat in deze kiescampagne? We zien opnieuw veel debatten die stijf staan van rancune en vijandigheid, profilering door anderen zwart te maken. Toch zijn er ook veel lichtpunten van hoop.
In ‘Het grote duel’ tussen Bart De Wever (N-VA) en Paul Magnette (PS) vlogen de breekpunten en veto’s heen en weer. Over niets was ook maar 1 gram eensgezindheid, geen enkele mini poging om de oversteek te maken. Waren beide winnaars elkaars ideale vijanden? In een vol uur reclame voor afkeer van de politiek zijn geen winnaars. De politiek en de burger waren de grote verliezers. Gelukkig was er nog de student Mauro die weigerde om in deze macho show mee te spelen: “Stap over uw schaduw, praat met elkaar en zoek oplossingen voor de Vlamingen, Walen en Brusselaars”. Voor mij de meest hoopvolle quote uit deze campagne tot nu toe. Bravo, Mauro.
Aan de ‘De Verkiezingstafel’ van Gert Verhulst beschuldigde Linda De Win uittredend premier De Croo (Open Vld) van leugens en laster omdat hij 5 jaar geleden een paars-groene regering aangevoerd door Gwendolyn Rutten zou hebben geblokkeerd. Heeft zo’n scheldtirade nog iets met journalistiek te maken? Elkaar kapotmaken, het lijkt wel dagelijkse kost.
In dezelfde sfeer van gezelligheid onthulde ‘Het Conclaaf’ heerlijk helder hoe vijandig de vriendschapsband is tussen onze 7 toppolitici. Ik denk aan de griezelige scene tussen De Wever en De Croo aan het kleine tafeltje. De twee toppers van de Vlaamse politiek hadden elkaar 5 jaar niet gesproken en verliezen zich in details van wie wat gezegd heeft zoveel jaar geleden.
Gelukkig was er de wijze rust van Petra De Sutter (Groen) die nooit meegaat in polarisering en uiteindelijk met één vernietigend slotzinnetje het hele conclaaf bezegelde: “Ik ben voor Vlaams Belang de verpersoonlijking van de nieuwe vijand. Wat Tom Van Grieken mij vanavond heeft gezegd is: eigenlijk heb jij geen bestaansrecht.” Net zo min als holebi’s en hun adoptiekinderen onze samenleving waard zijn. Hoe kan je zo met mensen omgaan?
Prompt postte Lorin Parijs, CEO van de Pro League, een mooie foto van zijn gezin met man en kinderen. ‘Elk kind heeft recht op een warm nest’. Respect. Inderdaad, kinderen hebben liefde nodig in plaats van uitsluiting. Goed dat mensenrechten zo nog onverwacht op de politieke agenda verschijnen.
En ik bespeur nog meer hoopvolle elementen. In de ‘Eerste keus’ bijten jongeren best fel van zich af, stellen prima vragen en geven blijk van veel gezond politiek verstand. In de lezersdebatten van Het Laatste Nieuws doorprikken lezers simpel en wel de populistische slogans van toppolitici. In de factcheck marathon sneuvelen de ene na de andere uitspraak over vermogenstaks, de uitstoot van de gemiddelde Belg, de migratiestromen, etc. In Gent schrijven 4 kandidaten uit verschillende partijen, waaronder zanger Frederik Sioen, een gezamenlijke open brief over samenwerking en verbinding onder de titel ‘Elkaar geere zien en niet allemaal straotjes vol komeren’. Zou het kunnen dat de verrassing van deze verkiezing is dat diegene die haat en vijandigheid prediken niet zo sterk scoren als de peilingen aangeven?
Ik ben een optimist, mijn glas is altijd halfvol. Vooral omdat we er ook zelf iets kunnen aan doen. Door te kiezen voor politici die tegenstellingen overstijgen, die zich profileren door te verbinden en perspectief te bieden, die kiezen voor het algemene in plaats van het persoonlijke belang. Wie durft het aan om in volle kiescampagne een tegenstrever te feliciteren met zijn aanpak? Wie heeft het lef om voort te bouwen op het idee van een opponnent? Kiezers snakken naar constructieve in plaats van destructieve mensen.
Hannah Arendt zei het al: “Macht is niet het eenzijdig opleggen van iets, maar wat groeit door gemeenschappelijk handelen”. Dat geldt ook voor kiescampagnes.